20 Mart: Tarihte Bugün

20 Mart tarihinde yaşanan önemli olaylar, doğanlar, ölenler ve özel günler.

Olaylar 26

1602 - Hollanda Doğu Hindistan Şirketi kuruldu.
1792 - Fransa Millî Meclisi, giyotinle idamı onayladı. Adını, mucidi Fransız doktor Joseph Ignace Guillotin'den alan giyotin, ilk kez 25 Nisan 1792'de kullanıldı.
1815 - Napolyon, Elbe adasından kaçışının ardından, 140.000 kişilik düzenli ordu ve 200.000 kişilik gönüllü güçler eşliğinde Paris'e girdi.
1852 - ABD'de Harriet Beecher Stowe'un ünlü kölelik karşıtı romanı, Tom Amca'nın Kulübesi ilk kez yayımlandı.
1861 - Arjantin'in Mendoza şehri, şiddetli bir depremle büyük hasar gördü.
1899 - Sing Sing Hapishanesi'nde Martha M. Place, elektrikli sandalyede idam edilen ilk kadın oldu.
1913 - Çin Milliyetçi Partisi'nin (Kuomintang) kurucusu Sung Çiao-jen, bir suikast girişiminde yaralandı ve 2 gün sonra öldü.
1916 - Albert Einstein, görecelik kuramını yayınladı.
1922 - ABD'nin ilk uçak gemisi USS Langley hizmete girdi.
1933 - Dönemin Münih Polis Şefi olan Heinrich Himmler, Naziler'in ilk toplama kampı, Dachau Toplama Kampı'nın kurulmasını emretti ve Theodor Eicke'yi de Kamp Komutanı olarak atadı.
1942 - Naziler, Polonya'nın Zgierz kentinde 100 Polonyalıyı bir çalışma kampından alıp öldürdüler.
1942 - Alman Schutzstaffel Birlikleri, batı Ukrayna'nın Rohatin kentinde 600'ü çocuk, 3000 Yahudiyi bir gün içinde öldürdüler.
1945 - Adana - Ceyhan'da meydana gelen 6 büyüklüğündeki deprem; 29 can aldı, 328 ev yıkıldı.
1956 - Tunus, Fransa'dan bağımsızlığını kazandı. Tunus'un ilk Devlet Başkanı Habib Burgiba oldu.
1969 - John Lennon ile Yoko Ono evlendi.
1981 - Arjantin'in eski Başkanı Isabel Peron, rüşvet suçundan 8 yıl hapis cezasına çarptırıldı.
1986 - Jacques Chirac, Fransa Başbakanı oldu.
1987 - Amerikan Gıda ve İlaç Dairesi, (FDA) AIDS tedavisinde kullanılan AZT (azidothymidine) adlı ilaca onay verdi. Retrovir adıyla piyasaya verilen ilaç, onaylanmış ilk AIDS ilacı oldu.
1990 - Ferdinand Marcos'nun dul eşi İmelda Marcos; rüşvet, zimmetine para geçirme ve şantaj suçlarından mahkemeye çıkarıldı.
1995 - Tokyo metrosuna düzenlenen sarin gazı saldırısında 12 kişi öldü, 1300 kişi yaralandı.
1996 - İngiltere'de Hükûmet, deli dana (Mad Cow Disease - MCD) hastalığının insanlara da bulaştığını açıkladı.
1997 - Robert Koçaryan, Ermenistan Başbakanı oldu.
1997 - Avrupa Birliği Ortaklık Komitesi, 106. dönem toplantısı yapıldı.
2003 - Irak Savaşı: ABD, Irak'ı istila etmeye başladı. Bağdad hava bombardıman saldırısına uğradı (Şok ve Dehşet Harekâtı).
2005 - Japonya'nın Fukuoka şehrinde meydana gelen 6,6 şiddetindeki depremde 1 kişi öldü, yüzlerce kişi yaralandı.
2015 - Tam güneş tutulması gerçekleşti. Tam tutulma, Norveç'in kuzeybatısından, İzlanda'nın güneyinden ve Svalbard'tan gözlemlenebildi.

Doğumlar 101

MÖ 43 - Ovidius, Romalı şair (ö. 17)
1606 - Georg von Derfflinger, Brandenburg-Prusya ordusu feldmareşali (ö. 1695)
1612 - Anne Bradstreet, İngiliz-Amerikalı feminist şair (Amerikan kolonilerindeki ilk kadın şair) (ö. 1672)
1725 - I. Abdülhamid, Osmanlı'nın 27. Padişahı (ö. 1789)
1737 - I. Rama, Tayland kralı (ö. 1809)
1765 - Karl Daub, Alman filozof (ö. 1836)
1770 - Friedrich Hölderlin, Alman şair (ö. 1843)
1780 - José Joaquín de Olmedo, Ekvador devlet başkanı, avukat, politikacı ve yazar (ö. 1847)
1794 - René Primevère Lesson, Fransız cerrah, doğa bilimci, ornitolog ve herpetolog (ö. 1849)
1809 - Johann Philipp Becker, Alman devrimci (ö. 1886)
1811 - II. Napolyon, Fransa İmparatoru (ö. 1832)
1823 - Nâsıf Maluf, Lübnanlı sözlükbilimci (ö. 1865)
1828 - Henrik Ibsen, Norveçli yazar (ö. 1906)
1828 - Friedrich Karl, Prusya prensi (ö. 1885)
1840 - Franz Mertens, Polonyalı matematikçi (ö. 1927)
1851 - İsmail Gaspıralı, Kırım Tatarı gazeteci (ö. 1914)
1856 - Frederick Winslow Taylor, Amerikalı mühendis (ö. 1915)
1865 - Jeanne d'Alcy, Fransız film oyuncusu (ö. 1956)
1870 - Paul von Lettow-Vorbeck, Alman general (ö. 1964)
1879 - Hüseyngulu Sarabski, Azeri operacı, oyuncu, yönetmen (ö. 1945)
1882 - René Coty, Fransa'da Dördüncü Cumhuriyet'in son cumhurbaşkanı (ö. 1962)
1884 - Philipp Frank, Avusturyalı fizikçi, matematikçi ve akademisyen (ö. 1966)
1887 - Hovsep Orbeli, Sovyet şarkiyatçı ve akademisyen (ö. 1961)
1891 - Edmund Goulding, İngiliz film yönetmeni, oyun yazarı ve tiyatro yönetmeni (ö. 1959)
1892 - Ludwig Crüwell, Alman general (ö. 1958)
1894 - Hans Langsdorff, Alman deniz subayı (ö. 1939)
1899 - Cafer Cabbarlı, Azeri şair, yazar, senaryo yazarı ve yönetmen (ö. 1934)
1904 - Jerzy Block, Polonyalı aktör ve yönetmen (ö. 1996)
1904 - Burrhus Frederic Skinner, Amerikalı ruhbilimci, yazar, mucit, sosyal reform savunucusu ve şair (ö. 1990)
1908 - Michael Redgrave, İngiliz oyuncu, yönetmen ve yazar (ö. 1985)
1911 - Alfonso García Robles, Meksikalı diplomat (ö. 1991)
1914 - Wendell Corey, Amerikalı oyuncu ve politikacı (ö. 1968)
1915 - Rudolf Kirchschläger, Avusturyalı diplomat (ö. 2000)
1915 - Sister Rosetta Tharpe, Amerikalı şarkıcı, söz yazarı, gitarist ve şarkıcı (ö. 1973)
1916 - Pierre Messmer, Fransız siyasetçi (ö. 2007)
1917 - Vera Lynn, İngiliz şarkıcı ve aktris (ö. 2020)
1918 - Bernd Alois Zimmermann, Alman modern batı müziği ve opera bestecisi ve muzik öğretmeni (ö. 1970)
1919 - Gerhard Barkhorn, Nazi Almanyasının Luftwaffe as pilotu (ö. 1983)
1922 - Suphi Konak, Türk siyasetçi (ö. 1964)
1922 - Carl Reiner, Amerikalı komedyen, oyuncu ve seslendirme sanatçısı (ö. 2020)
1926 - Marge Calhoun, Amerikalı sörfçü (ö. 2017)
1927 - John Joubert, Güney Afrika doğumlu İngiliz besteci (ö. 2019)
1929 - Germán Robles, İspanya-Meksikalı aktör (ö. 2015)
1932 - Ryszard Kotys, Polonyalı aktör (ö. 2021)
1935 - Bettye Washington Greene, Amerikalı endüstriyel araştırma kimyacısı (ö. 1995)
1937 - Lois Lowry, Amerikalı yazar
1939 - Brian Mulroney, Kanadalı siyasetçi (ö. 2024)
1940 - Paul Neville, Avustralyalı politikacı (ö. 2019)
1943 - Cevdet Selvi, Türk siyasetçi
1944 - Erwin Neher, Alman biyolog
1945 - Pat Riley, Amerikalı basketbol oyuncusu
1948 - Bobby Orr, Kanadalı buz hokeyi oyuncusu
1948 - Nikos Papazoğlu, Yunan şarkıcı, söz yazarı, müzisyen ve albüm yapımcısı (ö. 2011)
1948 - Henny Eman, Arubalı siyasetçi (ö. 2025)
1950 - William Hurt, Amerikalı sinema oyuncusu ve En İyi Erkek Oyuncu Akademi Ödülü sahibi (ö. 2022)
1951 - Lena Smedsaas, İsveçli gazeteci ve yazar (ö. 2014)
1952 - Sadettin Teksoy, Türk sunucu, gazeteci ve program yapımcısı
1953 - Aliosman İmamov, Türk asıllı Bulgar siyasetçi ve akademisyen (ö. 2025)
1953 - Sait Genay, Türk oyuncu
1955 - Zerrin Güngör, Türk hukukçu ve Danıştay Başkanı
1956 - Ayşenil Şamlıoğlu, Türk oyuncu, yönetmen ve yazar
1956 - Catherine Ashton, İngiliz politikacı
1957 - Elizabeth Bourgine, Fransız tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu
1957 - Oğuz Haksever, Türk haber sunucusu, muhabir ve editör
1957 - Spike Lee, Amerikalı yönetmen, prodüktör, senarist ve En İyi Uyarlama Senaryo Akademi Ödülü sahibi
1958 - Holly Hunter, Amerikalı sinema oyuncusu ve En İyi Kadın Oyuncu Akademi Ödülü sahibi
1961 - Maja Maranow, Alman oyuncu (ö. 2016)
1961 - Mustafa Karataş, Türk akademisyen ve hadis bilgini
1963 - David Thewlis, İngiliz oyuncu
1964 - Natacha Atlas, Mısırlı müzisyen
1967 - Bajram Begaj, Arnavut siyasetçi ve Arnavutluk cumhurbaşkanı
1968 - Paul Merson, İngiliz millî futbolcu ve teknik direktör
1970 - Michael Rapaport, Amerikalı oyuncu, yönetmen ve komedyen
1971 - Touré, Amerikalı yazar, müzik muhabiri, eleştirmen ve sunucu
1972 - Alex Kapranos, İngiliz bir müzisyen
1974 - Carsten Ramelow, Alman millî futbolcu
1976 - Chester Bennington, Amerikalı rock solisti (ö. 2017)
1978 - Kevin Betsy, İngiliz kökenli Seyşelli millî futbolcu
1979 - Freema Agyeman, Gana kökenli İngiliz oyuncu
1980 - Jamal Crawford, Amerikalı profesyonel basketbol oyuncusu
1980 - Robertas Javtokas, Litvan eski basketbolcudur
1982 - Fatma Kaplan Hürriyet, Türk siyasetçi
1982 - Tomasz Kuszczak, Polonyalı profesyonel kaleci
1983 - Selin Demiratar, Türk oyuncu
1983 - Jenni Vartiainen, Fin şarkıcı
1984 - Christy Carlson Romano, Amerikalı oyuncu ve şarkıcı
1984 - Fernando Torres, İspanyol futbolcu
1985 - Morgan Amalfitano, Fransız eski futbolcu
1985 - Nicolas Lombaerts, Belçikalı eski futbolcu
1986 - Ruby Rose, Avustralyalı oyuncu, model ve VJ
1986 - Román Torres, Panamalı millî futbolcu
1987 - Jô, Brezilyalı futbolcu
1987 - Pedro Ken, Brezilyalı futbolcu
1989 - Xavier Dolan, Kanadalı aktör ve film yapımcısı
1990 - Marcos Rojo, Arjantinli millî futbolcu
1991 - Mattia Destro, İtalyan futbolcu
1992 - Tonia Tisdell, Liberyalı futbolcu
1993 - Sloane Stephens, Amerikalı tenisçi
1993 - Ege Kökenli, Türk oyuncu
1995 - Kei, Güney Koreli şarkıcı ve oyuncu
2000 - Hyunjin, Güney koreli şarkıcı

Ölümler 75

1181 - Taira no Kiyomori, Heian döneminin sonunda Japonya'da bir askeri lider (d. 1118)
1191 - III. Clemens, 19 Aralık 1187'den ölümüne kadar papalık yaptı (d. 1130)
1239 - Hermann von Salza, Alman Haçlıları'nın kurduğu Töton Şövalyeleri adlı askeri tarikatın başkanı (1210-1239) (d. 1170)
1390 - III. Aleksios, Trabzon imparatoru (d. 1338)
1413 - IV. Henry veya Henry Bolingbroke, 1399-1413 yılları arasındaki İngiltere ve İrlanda kralı (d. 1367)
1568 - Albrecht, Töton Şövalyeleri'nin büyük üstadı ve Prusya'nın ilk hükümdarı (d. 1490)
1619 - Matthias, 1611-1617 Bohemya Kralı olarak hükmetti (d. 1557)
1673 - Augustyn Kordecki, Leh din adamı (d. 1603)
1816 - I. Maria, 1777-1816 yılları arasında Portekiz'in 1815-1816 yılları arasında Brezilya'nın Kraliçeliğini yapmış hükümdar (d. 1734)
1851 - Ali Paşa Rıdvanbegoviç, Hersekli siyasetçi (d. 1783)
1878 - Julius Robert von Mayer, Alman fizikçi (d. 1814)
1894 - Lajos Kossuth, Macar siyasetçi (d. 1802)
1897 - Apollon Maykov, Rus şair (d. 1821)
1898 - İvan Şişkin, Rus manzara (peyzaj) ressamı, gravürcü ve teknik çizimci (d. 1832)
1924 - Fernand Cormon, Fransız ressam (d. 1845)
1925 - George Curzon, İngiliz devlet adamı (d. 1859)
1929 - Ferdinand Foch, Fransız asker (d. 1851)
1930 - Hoca Ali Rıza, Türk ressam (d. 1858)
1931 - Hermann Müller, Alman devlet adamı ve Almanya Sosyal Demokrat Partisi (SPD) lideri (d. 1876)
1934 - Waldeck ve Pyrmont Prensesi Emma, Hollanda Kraliçesi ve Lüksemburg Büyük Düşesi (d. 1858)
1935 - Jón Þorláksson, İzlanda eski Başbakanı (d. 1877)
1941 - Oskar Baum, Çek müzik eğitimcisi ve yazarı (d. 1883)
1947 - Victor Goldschmidt, Norveçli mineralog (d. 1888)
1954 - Mehmet Emin Kalmuk, Türk hendese (Geometri) muallimi ve telgraf ve telefon müderrisi (d. 1869)
1962 - C. Wright Mills, Amerikalı sosyolog (d. 1916)
1962 - Hüsrev Gerede, Türk asker ve politikacı (d. 1884)
1971 - Falih Rıfkı Atay, Türk gazeteci ve yazar (d. 1894)
1972 - Marilyn Maxwell, Amerikalı oyuncu ve komedyen (d. 1921)
1984 - Kerime Nadir, Türk romancı (d. 1917)
1990 - Lev Yaşin, Sovyet futbolcu (d. 1929)
1993 - Polykarp Kusch, Amerikalı fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi (d. 1911)
1995 - Víctor Ugarte, Bolivyalı millî futbolcu (d. 1926)
1998 - George Howard, Amerikalı müzisyen (d. 1956)
2004 - Juliana, 1948'den 1980'deki feragatına kadar Hollanda kraliçesi (d. 1909)
2007 - Taha Yasin Ramazan, Iraklı siyasetçi (d. 1938)
2009 - Abdüllatif Filali, Faslı siyasetçi ve diplomat (d. 1928)
2013 - Zillur Rahman, eski Bangladeş devlet başkanı ve Avami üst düzey Başkanlık heyeti üyesi (d. 1929)
2014 - Hilderaldo Bellini, Brezilyalı futbolcu (d. 1930)
2015 - Malcolm Fraser, Avustralyalı liberal politikacı ve eski başbakan (d. 1930)
2016 - Anker Jørgensen, Danimarkalı siyasetçi (d. 1922)
2017 - David Rockefeller, Amerikalı bankacı (d. 1915)
2018 - Dilbar Abdurahmanonova, Sovyet-Özbek kemancı ve orkestra şefi (d. 1936)
2018 - Peter G. Peterson, Amerikalı bankacı (d. 1926)
2019 - Randy Jackson, Amerikalı beyzbol oyuncusu (d. 1926)
2019 - Warnock Baronesi Mary Warnock, İngiliz filozof, yazar ve eğitimci (d. 1924)
2020 - Cengiz Bektaş, Türk mimar (d. 1934)
2020 - Amadeo Carrizo, Arjantinli millî futbolcu ve teknik direktör (d. 1926)
2020 - Carlos Falcó, İspanyol aristokrat soylu, yazar ve şarap üreticisi (d. 1937)
2020 - Muhterem Nur, Türk sinema ve ses sanatçısı (d. 1932)
2020 - Marino Quaresimin, İtalyan siyasetçi (d. 1937)
2020 - Kenny Rogers, Amerikalı country ve country pop şarkıcısı, müzik yazarı ve aktör (d. 1938)
2020 - Levent Ünsal, Türk oyuncu, sunucu ve seslendirme sanatçısı (d. 1932)
2021 - Taryn Fiebig, Avustralyalı soprano ses tonunda opera ve sahne sanatçısı (d. 1972)
2021 - Anton Font, İspanyol pandomim sanatçısı, tiyatro oyuncusu ve eğitimci (d. 1932)
2021 - Milan Hurtala, Slovak kürekçi (d. 1946)
2021 - Rito Jiménez, Venezuelalı siyasetçi (d. 1951)
2021 - Vladimir Kirsanov, Sovyet-Rus koreograf ve dansçı (d. 1947)
2021 - Peter Lorimer, İskoç eski futbolcudur (d. 1946)
2021 - Richard Mendani, Papua Yeni Gineli politikacı (d. 1967)
2021 - François Nicoullaud, Fransız diplomat (d. 1940)
2021 - Dan Sartain, Amerikalı şarkıcı, söz yazarı ve müzisyen (d. 1981)
2022 - Adriana Hoffmann, Şilili botanikçi, çevreci ve yazar (d. 1940)
2022 - Zeki Fatin Abdül Vahab, Mısırlı aktör ve film yönetmeni (d. 1961)
2022 - Reine Wisell, İsveçli otomobil yarışçısı (d. 1941)
2023 - Syabda Perkasa Belawa, Endonezyalı badminton oyuncusu (d. 2001)
2023 - Bryn Hargreaves, İngiliz profesyonel ragbi birliği oyuncusu (d. 1985)
2023 - Anita Thallaug, Norveçli şarkıcı (d. 1938)
2025 - Osman Sınav, Türk yapımcı, yönetmen ve senarist (d. 1956)
2025 - Eddie Jordan, İrlandalı iş insanı, televizyon kişiliği ve eski motor sporları takımı sahibi (d. 1948)
2025 - Filiz Küçüktepe, Türk oyuncu (d. 1949)
2025 - Afdera Franchetti, İtalyan baronesti (d. 1931)
2025 - François Labande, Fransız dağcı, çevreci ve yazar (d. 1941)
2026 - Nicholas Brendon, Amerikalı oyuncu (d. 1971)
2026 - Robert Mueller, Amerikalı avukat ve eski FBI başkanı (d. 1944)
2026 - J. Michael Bishop, Amerikalı immünolog ve mikrobiyolog (d. 1936)

Özel günler 2

Sonbahar Ekinoksu (Güney Yarım Kürede)
İlkbahar Ekinoksu (Kuzey Yarım Kürede)