12 Şubat: Tarihte Bugün

12 Şubat tarihinde yaşanan önemli olaylar, doğanlar, ölenler ve özel günler.

Olaylar 28

1502 - Vasco da Gama, Lizbon'dan Hindistan'a doğru ikinci yolculuğuna çıktı.
1541 - Santiago, (Şili) Pedro de Valdivia tarafından kuruldu.
1818 - Şili, İspanya'dan bağımsızlığını ilan etti.
1859 - Mülkiye Mektebi, Sadrazam Âli Paşa ve Hükûmet üyelerinin katılımıyla açıldı.
1870 - Utah'ta kadınlar, oy kullanma haklarını elde ettiler.
1879 - New York'un Madison Square Garden kapalı spor salonunda, Kuzey Amerika Kıtasındaki ilk yapay buz pateni pisti açıldı.
1912 - 6 yaşındaki Çin İmparatoru Puyi, tahttan indirildi. Böylelikle iki bin senelik Çin İmparatorluğu ve 267 yıllık Mançu Hanedanı son bulmuş oldu.
1912 - Çin'de Gregoryen Takvimi kullanımı başladı.
1919 - Trabzon Muhâfaza-i Hukuk-ı Milliye Cemiyeti kuruldu.
1920 - Türk Kurtuluş Savaşı: Türk Silahlı Kuvvetleri, Fransa hakimiyeti altındaki Kahramanmaraş'ı aldı.
1929 - Stalin tarafından sürgün edilen eski savaş komiseri Troçki, "İlyiç" adlı bir şileple İstanbul'a geldi.
1934 - Avusturya'da iç savaş başladı.
1937 - Atatürk'ün Selanik'te doğduğu ev, Selanik Belediyesince sahibinden satın alınarak, Atatürk'ün emrine tahsis edildi.
1951 - 17 yaşındaki Süreyya İsfendiyari Bahtiyari, İran Şahı Muhammed Rıza Pehlevi ile Tahran'daki Gülistan Sarayı'nda evlendi.
1956 - Karikatürist Turhan Selçuk, Uluslararası "Bordighera Mizah Şenliği"'nde Platin Palmiye Ödülü'nü aldı.
1961 - SSCB, Venüs gezegenine Venera 1 uzay aracını gönderdi.
1971 - Türk Otomobil Fabrikası A.Ş.'nin (TOFAŞ) Bursa'daki otomobil fabrikası, Cumhurbaşkanı Cevdet Sunay ve Başbakan Süleyman Demirel'in de katıldığı bir törenle açıldı. Fabrika, Fiat lisansıyla "Murat 124" tipi otomobillerin üretimine başladı.
1975 - Türkiye Emekçi Partisi, Mihri Belli tarafından kuruldu.
1988 - Dr. Ziya Özel'in "zakkumla" kanser tedavisi iddiasının, TRT tarafından "haber" olarak verilmesi yankı uyandırdı.
1990 - Hükûmetin açıkladığı tütün fiyatlarını protesto eden üreticiler, Akhisar'da sokağa döküldü, 200 kişi gözaltına alındı.
1990 - Super Mario Bros. 3 adlı video oyunu ABD'de piyasaya sürüldü.
1993 - Birleşik Krallık'ta 10 yaşındaki iki çocuk, 2 yaşındaki James Bulger'i kaçırarak öldürdü.
1994 - Kış Olimpiyat Oyunları, Lillehammer'da (Norveç) başladı.
1994 - Tuzla tren istasyonunda çöp kutusuna yerleştirilen saatli bomba patladı: 5'i yedek subay, biri sivil 6 kişi öldü; aralarında sivillerin de bulunduğu 29 kişi yaralandı.
2001 - NEAR Shoemaker adlı uzay aracı, 433 Eros adı verilen asteroidin yüzeyine indi.
2002 - İran Havayollarına ait Tupolev Tu-154 tipi bir yolcu uçağı, inişe geçtiği sırada Hürremabad'da (İran) düştü: 119 kişi öldü.
2002 - Yugoslavya'nın eski Devlet Başkanı Slobodan Milošević'in yargılanmasına, BM savaş suçları mahkemesinde başlandı. Milošević, bu süreç sona ermeden öldü.
2010 - Kış Olimpiyatları, Vancouver'da (Kanada) başladı.

Doğumlar 61

41 - Britannicus, Roma İmparatoru Claudius ve üçüncü karısı Roma İmparatoriçesi Messalina'nın oğlu (ö. 55)
1218 - Kujō Yoritsune, Kamakura şogunluğunun dördüncü şogunu (ö. 1256)
1536 - Leonardo Donato, Venedik Cumhuriyeti'nin 90'ıncı dükası (ö. 1612)
1644 - Jakob Ammann, Anabaptist önder ve Amişliğin kurucusu (ö. ?)
1756 - Joseph Chinard, Fransız heykeltıraş (ö. 1813)
1768 - II. Franz, Roma-Cermen İmparatoru (ö. 1835)
1800 - John Edward Gray, Britanyalı zoolog (ö. 1875)
1809 - Abraham Lincoln, Amerikalı hukukçu, siyasetçi ve ABD'nin 16. Başkanı (ö. 1865)
1809 - Charles Robert Darwin, İngiliz doğa bilimci (ö. 1882)
1814 - Jenny von Westphalen, Karl Marx'ın eşi (ö. 1881)
1841 - Gijsbert van Tienhoven, Hollandalı politikacı (ö. 1914)
1847 - Albert Gould, Avustralyalı politikacı ve avukat (ö. 1936)
1856 - Eduard von Böhm-Ermolli, Avusturya-Macaristan İmparatorluğu mareşali (ö. 1941)
1861 - Lou Andreas-Salomé, Rus asıllı psikanalist ve yazar (ö. 1937)
1870 - Jonas Smilgevičius, Litvanyalı ekonomist, yatırımcı ve politikacı (ö. 1942)
1877 - Louis Renault, Renault şirketini kuran Fransız iş insanı (ö. 1944)
1881 - Anna Pavlova, Rus balerin (ö. 1931)
1885 - James Scott, Afroamerikan besteci (ö. 1938)
1888 - Hans von Sponeck, Alman general, jimnastikçi ve futbol oyuncusu (ö. 1944)
1891 - Robert Patterson, Amerika Birleşik Devletleri 55. Savaş Bakanı (ö. 1952)
1893 - Omar Bradley, Amerikalı asker (ö. 1981)
1893 - Steingrímur Steinþórsson, İzlanda Başbakanı (ö. 1966)
1893 - Giovanni Muzio, İtalyan mimar ve akademisyen (ö. 1982)
1895 - Onn Cafer, Malay siyaset adamı (ö. 1962)
1900 - Vasili Çuykov, Sovyetler Birliği Mareşali (ö. 1982)
1904 - Rudolf Platte, Alman tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu ve rejisör (ö. 1984)
1926 - Irene Camber, İtalyan eskrimci (ö. 2024)
1927 - Aristeo Benavídez, Arjantinli kayak sporcusu (ö. 2019)
1927 - Niyazi Sayın, Türk neyzen, ebru sanatçısı ve fotoğrafçı (ö. 2025)
1931 - Francisco Mañosa, Filipinli mimar (ö. 2019)
1932 - Rami Garipov, Başkurt ulusal şair, yazar ve oyun yazar (ö. 1977)
1933 - Constantin Costa-Gavras, Yunan sinema yönetmeni
1933 - Elmira Hüseynova, Sovyet Azerbaycanlı heykeltıraş ve ressam (ö. 1995)
1934 - Bill Russell, Amerikalı basketbolcu (ö. 2022)
1936 - Oktay Arayıcı, Türk oyun ve senaryo yazarı (ö. 1985)
1939 - Ray Manzarek, Amerikalı klavyeci (The Doors) (ö. 2013)
1940 - Pablo Hernández, Kolombiyalı bisiklet sporcusu (ö. 2021)
1941 - Aydın Engin, Türk gazeteci, oyun yazarı, senarist ve politikacı (ö. 2022)
1941 - Selçuk Uluergüven, Türk sinema, tiyatro ve dizi oyuncusu (ö. 2014)
1942 - Ehud Barak, İsrail Başbakanı
1946 - Ajda Pekkan, Türk şarkıcı ve sinema oyuncusu
1953 - Nabil Shaban, İngiliz oyuncu (ö. 2025)
1955 - Arsenio Hall, Amerikalı TV program yapımcısı
1964 - Adnan Aybaba, Türk millî yelkenci ve futbol yorumcusu
1968 - Christopher McCandless, Amerikalı gezgin (ö. 1992)
1968 - Josh Brolin, Amerikalı film ve televizyon oyuncusu
1969 - Darren Aronofsky, Amerikalı film yönetmeni ve senarist
1969 - Alemayehu Atomsa, Etiyopyalı politikacı (ö. 2014)
1975 - Regla Torres, Kübalı voleybolcu
1976 - Silvia Saint, Çek pornografik film oyuncusu
1977 - Lerzan Mutlu, Türk şarkıcı ve sunucu
1979 - Jesse Spencer, Avustralyalı oyuncu
1980 - Christina Ricci, Amerikalı oyuncu
1980 - Gucci Mane, Amerikalı rapçi
1982 - Bobi Wine sahne adıyla tanınan Robert Kyagulanyi Ssentamu, Ugandalı politikacı, şarkıcı, aktör ve iş insanı
1984 - Tony Ferguson, Amerikalı profesyonel karma dövüş porcusu
1988 - Claudio Acosta, Arjantinli futbolcu
1990 - Michelle Bartsch-Hackley, Amerikalı voleybolcu
1991 - Earvin Ngapeth, Fransız voleybolcu
1993 - Jennifer Stone, Amerikalı aktris
2001 - Hviça Kvaratshelia, Gürcü millî futbolcu

Ölümler 81

901 - II. Antonios, 893 ile 12 Şubat 901 tarihleri arası Rum Ortodoks patriği (d.?)
1554 - Jane Grey, İngiltere Kraliçesi (d. 1536)
1554 - Guilford Dudley, Northumberland Dükü John Dudley'in oğlu (d. 1535)
1627 - I. Karl, Lihtenştayn prensi (d. 1569)
1673 - Johann Philipp von Schönborn, Alman din adamı (d. 1605)
1713 - Cihandar Şah, Babür İmparatorluğu'nun sekizinci şahı (d. 1661)
1730 - Luca Carlevarijs, İtalyan ressam ve gravür sanatçısı (d. 1663)
1759 - I. Muhammed, Hüseyni Hanedanının ve Tunus Beyliğinin üçüncü beyi (d. 1710)
1771 - Adolf Frederick, İsveç kralı (d. 1710)
1798 - II. Stanisław August Poniatowski, Polonya'nın son kralı (d. 1732)
1799 - Lazzaro Spallanzani, İtalyan biyolog ve Katolik rahip (d. 1729)
1804 - Immanuel Kant, Alman düşünür (d. 1724)
1856 - Giuseppe Donizetti, İtalyan müzisyen ve ilk Türk bandosu Mızıka-yı Hümâyun'u kuran (d. 1788)
1860 - Johann Georg Christian Lehmann, Alman botanikçi (d. 1792)
1870 - Jacob de Kempenaer, Hollanda'nın ikinci Başbakanı (d. 1793)
1885 - Anthony W. Gardiner, Liberyalı hukukçu ve siyasetçi (d. 1820)
1896 - Ambroise Thomas, Fransız opera bestecisi (d. 1811)
1899 - Âdile Sultan, Türk Divan edebiyatı şairi (d. 1826)
1912 - Gerhard Armauer Hansen, Norveçli doktor (d. 1841)
1916 - Richard Dedekind, Alman matematikçi (d. 1831)
1933 - Henri Duparc, Fransız besteci (d. 1848)
1934 - Cenap Şahabettin, Türk şair, yazar ve doktor (d. 1870)
1935 - Kai Donner, Fin dilbilimci, etnograf ve siyasetçi (d. 1888)
1939 - Søren Sørensen, Danimarkalı biyokimyacı (d. 1868)
1942 - Grant Wood, Amerikalı ressam (d. 1891)
1949 - Hasan el-Benna, Mısırlı siyasi ve dini lider (Müslüman Kardeşler hareketinin kurucusu) (d. 1906)
1954 - Dziga Vertov, Rus film yönetmeni ve sinema kuramcısı (d. 1896)
1969 - Vahi Öz, Türk tiyatro ve sinema sanatçısı (Türk sinemasının "Horoz Nuri"si) (d. 1911)
1974 - Willy Meller, Alman heykeltıraş (d. 1887)
1976 - John Lewis, İngiliz Marksist düşünür (d. 1889)
1979 - Jean Renoir, Fransız sinema yönetmeni (d. 1894)
1983 - Eubie Blake, Amerikalı piyanist ve besteci (d. 1887)
1984 - Julio Cortázar, Arjantinli yazar (d. 1914)
1984 - Mahmut Sami Ramazanoğlu, Erenköy Cemaati Lideri (d. 1892)
1996 - Bob Shaw, Kuzey İrlandalı bilimkurgu yazarı (d. 1931)
1989 - Thomas Bernhard, Avusturyalı yazar (d. 1931)
2000 - Charles Schulz, Amerikalı karikatürist ve çizgi roman çizeri (Snoopy) (d. 1922)
2001 - Nezih Demirkent, Türk gazeteci ve Türkiye Gazeteciler Cemiyeti Başkanı (d. 1930)
2007 - Yavuz Sabuncu, Türk akademisyen ve anayasa hukukçusu (d. 1948)
2010 - Nodar Kumaritaşvili, Gürcü kızakçı (d. 1988)
2011 - Betty Garrett, Amerikalı şarkıcı, komedyen ve sinema oyuncusu (d. 1919)
2011 - Kenneth Mars, Amerikalı oyuncu ve seslendirme sanatçısı (d. 1935)
2012 - Zina Bethune, Amerikalı oyuncu, dansçı ve koreograf (d. 1945)
2012 - David Kelly, İrlandalı aktör (d. 1929)
2013 - Tekin Akmansoy, Türk tiyatro ve sinema sanatçısı (d. 1924)
2014 - Sid Caesar, Amerikalı oyuncu ve komedyen (d. 1922)
2014 - Maggie Estep, Amerikalı şair ve şarkıcı (d. 1963)
2015 - David Carr, Amerikalı köşe yazarı ve gazeteci (d. 1956)
2015 - Movita Castaneda, Amerikalı oyuncu (d. 1916)
2015 - Gary Owens, Amerikalı radyocu ve seslendirme sanatçısı (d. 1934)
2015 - Steve Strange, Galli pop şarkıcısı (d. 1956)
2016 - Dominique D'Onofrio, İtalya doğumlu Belçikalı teknik direktör ve eski futbolcu (d. 1953)
2017 - Herminio Bautista, Filipinli tanınmış komedyen, yönetmen, oyuncu ve siyasetçi (d. 1934)
2017 - Jay Bontatibus, Amerikalı aktör (d. 1964)
2017 - Barbara Carroll, Amerikalı caz piyanisti ve şarkıcısı (d. 1925)
2017 - Damian, İngiliz pop şarkıcısı (d. 1964)
2017 - Alwin Lopez "Al" Jarreau, Amerikalı caz müziği şarkıcısı (d. 1940)
2017 - Quentin Moses, Amerikan futbolu oyuncusu (d. 1983)
2017 - Krystyna Sienkiewicz, Polonyalı kadın şarkıcı ve oyuncu (d. 1935)
2018 - Marty Allen, Amerikalı oyuncu, komedyen, aktivist ve yazar (d. 1922)
2018 - Fethiye Mazali, Tunuslu eğitimci ve siyasetçi (d. 1927)
2018 - Françoise Xenakis, Fransız gazeteci, senarist ve roman yazarı (d. 1930)
2019 - Rolf Böhme, Alman siyasetçi (d. 1934)
2019 - Lyndon LaRouche, Amerikalı aktivist, siyasetçi ve yazar (d. 1922)
2019 - Olli Lindholm, Fin şarkıcı ve gitarist (d. 1964)
2019 - Pedro Morales, Porto Rikolu erkek profesyonel güreşçi (d. 1942)
2019 - Marisa Solinas, İtalyan oyuncu, şarkıcı ve söz yazarı (d. 1939)
2020 - Christie Blatchford, Kanadalı köşe yazarı, gazeteci, savaş muhabiri ve yayıncı (d. 1951)
2021 - Maurizio Mattei, İtalyan futbol hakemi ve spor yöneticisi (d. 1942)
2021 - Christopher Pennock, Amerikalı aktör (d. 1944)
2021 - Lynn Stalmaster, Amerikalı teknik yönetmen (d. 1927)
2022 - Zinaida Kiriyenko, Sovyet-Rus aktris ve şarkıcı (d. 1933)
2022 - Ivan Reitman, Kanadalı film yönetmeni ve yapımcısıdır (d. 1946)
2022 - Antoni Vadell Ferrer, İspanyol Roma Katolik piskopos (d. 1972)
2022 - Karl Voino, Eston siyasetçi (d. 1923)
2023 - Nilay Aydoğan, Türk basketbolcu (d. 1992)
2023 - Nadia Haşim, Ürdünlü matematikçi, gazeteci ve siyasetçi (d. ?)
2023 - Suat Türker, Türk futbolcudur (d. 1976)
2025 - Tony Bedeau, Grenadalı eski millî futbolcu (d. 1979)
2025 - Rika Bruins, Hollandalı Olimpiyat yüzücüsü (d. 1934)
2025 - Ali Gagarin, Sudanlı millî futbolcu (d. 1949)

Özel günler 1

Kahramanmaraş'ın Fransız işgalinden kurtuluşu (1920)